ΠΑΤΡΑ 2008


ΕΚΠ65

3η γραπτή εργασία ΕΚΠ65 2007 – 2008


Κατά τη διάρκεια των δέκα μηνών των σπουδών της Θεματικής Ενότητας ‘Ανοικτή και εξ Αποστάσεως Εκπαίδευση’ ΕΚΠ65 στο ΕΑΠ, οργανώνονται πέντε Ομαδικές Συμβουλευτικές Συναντήσεις (ΟΣΣ) με συμμετοχή του καθηγητή – συμβούλου και προαιρετική συμμετοχή των φοιτητών. Για κάθε Ομαδική Συμβουλευτική Συνάντηση ο καθηγητής – σύμβουλος προσδιορίζει τον σκοπό και τους στόχους της ΟΣΣ, ως προς τις γνώσεις, τις δεξιότητες και τις στάσεις που θα αποκτήσουν οι φοιτητές.
Υποθέστε ότι είστε καθηγητής – σύμβουλος στην ΕΚΠ65 και οργανώνετε την πρώτη (1η) και την πέμπτη (5η) ΟΣΣ. Προσδιορίστε και δικαιολογήστε τα επίπεδα των γνώσεων, δεξιοτήτων και στάσεων που θα πρέπει να αποκτήσουν οι φοιτητές σας, αφού ολοκληρωθεί η πρώτη (1η) και η πέμπτη (5η) ΟΣΣ.

Η εργασία σας να μην υπερβεί τις 1500 λέξεις.















Εισαγωγή

Στην παρούσα εργασία, υιοθετώντας το ρόλο του καθηγητή συμβούλου, αφού αρχικά παρουσιάσουμε συνοπτικά, τα απαιτούμενα στάδια για την οργάνωση και προετοιμασία μιας ΟΣΣ, θα επιχειρήσουμε να προσδιορίσουμε και να δικαιολογήσουμε τα επίπεδα γνώσεων , δεξιοτήτων και στάσεων, που θα πρέπει να αποκτήσουν οι φοιτητές μας μετά την ολοκλήρωση της 1ης και της 5ης ΟΣΣ αντίστοιχα. Επίσης, θα αναλύσουμε τα επίπεδα συνάφειας και διάκρισης των βασικών αξόνων δράσης των δύο ΟΣΣ.

1. Ορισμός ΟΣΣ

Μια από τις σημαντικότερες δραστηριότητες στην Ανοικτή και Εξ Αποστάσεως εκπαίδευση και με ιδιαίτερα βαρύνουσα σημασία, είναι οι συναντήσεις μεταξύ διδάσκοντος και διδασκομένων, οι λεγόμενες Ομαδικές Συμβουλευτικές Συναντήσεις (ΟΣΣ).
Οι ΟΣΣ γίνονται σε τακτά χρονικά διαστήματα στην διάρκεια της θεματικής ενότητας. Διαρκούν περίπου τέσσερις ώρες κάθε φορά και σκοπός τους σύμφωνα με τον Κόκκο (1998): << δεν είναι να πραγματοποιηθούν συμπληρωματικά μαθήματα, αλλά να δοθούν στους διδασκόμενους πληροφορίες και επεξηγήσεις για το πρόγραμμα σπουδών, να τους παρασχεθεί συμβουλευτική υποστήριξη, να πραγματοποιηθούν ασκήσεις, να γίνει επεξεργασία απόψεων, αξιολόγηση και προγραμματισμός των εκπαιδευτικών δράσεων, καθώς και επεξεργασία των προσεχών γραπτών εργασιών>> (σελ.126). Ο Race (1999) επικεντρώνει την αξία της ΟΣΣ περισσότερο στη διεργασία (υποβολή ερωτήσεων, συζήτηση,, ανταλλαγή ιδεών, επίλυση προβλημάτων), παρά στο περιεχόμενο. Όλα αυτά συντελούν στη διεργασία της μάθησης.








2. Τι πρέπει αρχικά να γνωρίζουμε ως καθηγητές σύμβουλοι ;
<<Εν αρχή ην… το πρόσωπο>>!

Γενικές προϋποθέσεις για την 1η ΟΣΣ

Σύμφωνα με τον Race καλή διδασκαλία σημαίνει ότι θεωρούμε κάθε εκπαιδευόμενο συνάνθρωπο και για να πετύχουμε καλή και αμφίδρομη επικοινωνία, πρέπει να μάθουμε πρώτα από όλα, να τον ακούμε. Συγκεκριμένα οφείλουμε:

 Να γνωρίσουμε ποιους έχουμε απέναντί μας, το προφίλ των φοιτητών μας, τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά τους, ποια τα κίνητρα που τους οδήγησαν στην ανοικτή και εξ αποστάσεως εκπαίδευση, ποιες ανάγκες αναμένουν να καλύψουν, τις προσδοκίες τους, τις εύλογες ανησυχίες τους και θα το επιτύχουμε με γραπτή και τηλεφωνική επικοινωνία που θα έχουμε μαζί τους, πριν την 1η ΟΣΣ (Race, 1999, Κόκκος,1998).
 Επιπλέον, θα πρέπει να προσδιορίσουμε με σαφήνεια τον εκπαιδευτικό σκοπό και τους επί μέρους στόχους της ΟΣΣ στα επίπεδα των γνώσεων , των δεξιοτήτων και των στάσεων που θα πρέπει να πετύχουν οι φοιτητές μας. Να επιλέξουμε τις κατάλληλες εκπαιδευτικές τεχνικές αλλά και την υλικοτεχνική υποδομή (αίθουσα, εποπτικά μέσα ) που θα υποστηρίξει την αποτελεσματικά την ΟΣΣ (Κόκκος, 1998). Το καλωσόρισμα, η προσήνεια, οι πρώτες φιλικές κουβέντες προς τους φοιτητές και η αλληλογνωριμία, θα μειώσουν το άγχος τους για την 1η ΟΣΣ. Αυτό θα συντελέσει και στη δημιουργία του κατάλληλου κλίματος γνωριμίας και επικοινωνίας και δημιουργικού μαθησιακού κλίματος κατά τη διάρκεια της ΟΣΣ .





3. Ως καθηγητές σύμβουλοι, ποια επίπεδα γνώσεων, δεξιοτήτων στάσεων προσδοκούμε να αποκτήσουν οι φοιτητές μας, μετά το πέρας της 1ης και της 5ης ΟΣΣ;

3.1 Επίπεδα γνώσεων

 Καθώς θα ολοκληρωθεί η 1η ΟΣΣ και θα έχει διαμορφωθεί και το απαραίτητο συμβόλαιο (Κόκκος, 1998) οι εκπαιδευόμενοι θα πρέπει να γνωρίζουν ποιος είναι ο εκπαιδευτής τους (ονοματεπώνυμο, επάγγελμα, σπουδές, επαγγελματική εμπειρία, ενδιαφέροντα, οικογενειακή κατάσταση κλπ), ποιοι είναι οι συμφοιτητές τους (ονοματεπώνυμο, σπουδές, επαγγελματική εμπειρία, προσδοκίες από τη φοίτηση στη ΘΕ, ενδιαφέροντα) και πώς να επικοινωνούν μαζί τους. (Διαμόρφωση συγκεκριμένων πλαισίων επικοινωνίας με τον καθηγητή και με τους συμφοιτητές τους, που θα αφορούν τα μέσα επικοινωνίας, ώρες, διευθύνσεις, συχνότητα) (Κόκκος, 1998).

 Θα πρέπει να έχουν πάρει πληροφορίες για τη λειτουργία των ΟΣΣ, (Κόκκος,1998, Race,1999) , επεξηγήσεις για το πρόγραμμα σπουδών τους, να έχουν επιλύσει απορίες που αφορούν την ύλη και δυσνόητα σημεία. Να βρίσκονται σε σχέση αλληλεπίδρασης με το υλικό που μελετούν (Κόκκος, 1998, Race, 1999 ) και να έχουν πάρει ανατροφοδότηση από την αξιολόγηση των δραστηριοτήτων του βιβλίου που θα έχουν εκπονήσει .

 Να συγκρίνουν στην 1η ΟΣΣ, τους θεσμούς, τις λειτουργίες και τα χαρακτηριστικά των παραδοσιακών και των Ανοικτών συστημάτων Τριτοβάθμιας εκπαίδευσης. Στην 5η να προσδιορίζουν και να εμβαθύνουν στις σχέσεις διδασκομένων και διδασκόντων, να κατονομάζουν τις προδιαγραφές του έντυπου εκπαιδευτικού υλικού, να προσδιορίζουν τους σημαντικότερους άξονες για τη σχεδίασή του, να το συγκρίνουν και να αξιολογούν άλλους τύπους εκπαιδευτικού υλικού.
 Στην 1η ΟΣΣ να πληροφορηθούν πώς γίνεται η προετοιμασία για τις τελικές εξετάσεις. Στην 5η ΟΣΣ θα πρέπει να έχουν επιλύσει όσες απορίες και δυσνόητα σημεία υπάρχουν στην αποκτηθείσα ύλη, να γνωρίζουν πώς θα εξεταστούν στις επερχόμενες εξετάσεις, να έχουν επεξεργαστεί παλαιότερα θέματα, αλλά και να μάθουν τεχνικές επανάληψης της ύλης (Race, 1999) .

3.2 Επίπεδα δεξιοτήτων

 Στην 1η ΟΣΣ, να γνωριστούν με τους άλλους συμφοιτητές τους (Race, 2001) και να επιδιώξουν, να αναπτύξουν δεξιότητες, επικοινωνιακές και αλληλεπιδραστικές, να δημιουργήσουν δίκτυα συνεργασίας (networking) με δική τους πρωτοβουλία και με κοινά χαρακτηριστικά (κοινός τόπος προέλευσης, για όσους έρχονται από άλλη πόλη, κοινά ενδιαφέροντα κ.α. ) (Παπαευθυμίου,2005). Θα πρέπει παράλληλα να μάθουν να συνεργάζονται σε ομάδες (συνεργατική μάθηση), να συσκέπτονται και να επεξεργάζονται ερωτήσεις, ασκήσεις και μελέτες περίπτωσης, να ανταλλάσσουν εμπειρίες και γνώσεις και να εξάγουν συμπεράσματα. Στην 5η ΟΣΣ να μπορούν και οι ίδιοι στο χώρο τους να οργανώνουν ομάδες εργασίας με ικανοποιητικά αποτελέσματα.

 Η διαμόρφωση του συμμετοχικού κλίματος συμβάλλει στη γόνιμη επικοινωνία και στην αλληλεπίδραση. (Κόκκος,1998, Ματσαγγούρας,2004, Race,1999, Ζήκος Χ., 1999). Ο πλουτισμός τους μέσα από την ανταλλαγή απόψεων θα τους οδηγήσει σε προσωπική ανάπτυξη. Η εμβάθυνση στις έννοιες και η ανάπτυξη της κριτικής του σκέψης είναι μια δεξιότητα που οικοδομείται σταδιακά και θα πρέπει να φτάσει σε υψηλό επίπεδο μετά την ολοκλήρωση της 5ης ΟΣΣ. Αν στο τέλος σύμφωνα με τον ριζοσπάστη Freire, θελήσουν οι διδασκόμενοι, να αξιοποιήσουν την κριτική τους σκέψη για να μεταβάλλουν τους θεσμούς, τότε θα έχουν απελευθερωθεί και από μάζες ετεροκίνητες (massification) και θα έχουν αποκτήσει την αξιοπρέπειά τους ως ανθρώπινες υπάρξεις (conscientisation) (Freire, 1997). Ουσιαστικά θα έχουν υιοθετήσει και μια νέα στάση.

 Να μάθουν στην 1η ΟΣΣ πώς πρέπει να οργανώνουν τη μελέτη τους και να ελέγχουν το ρυθμό της (Race, 1999) και πώς να τηρούν τα χρονοδιαγράμματα όσο πιο πιστά γίνεται, για τη δική τους ασφάλεια και τη μείωση του άγχους τους. Η διαχείριση του άγχους θα αποτελέσει μία σημαντική δεξιότητα που θα τους βοηθήσει να ολοκληρώσουν τις σπουδές τους αλλά και να αναγνωρίσουν τα πλεονεκτήματα της Ανοικτής και εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης, στο τέλος της 5ης.
 Να γνωρίζουν τις λεπτομέρειες για την εκπόνηση και την αξιολόγηση των γραπτών εργασιών, την τήρηση ημερομηνιών πώς δομείται μια ακαδημαϊκή εργασία σωστά (με εισαγωγή, κυρίως θέμα, συμπέρασμα) τη μορφή που θα πρέπει να έχει (γραμματοσειρά, διάστιχο) πού θα αναζητούν τη βιβλιογραφία και τις άλλες πηγές μελέτης (Βιβλιοθήκη ΕΑΠ, ιστοσελίδες σχετικές με ΑεξΑΕ, περιοδικά) πώς θα καταγράφουν τις παραπομπές και τις βιβλιογραφικές αναφορές και πώς θα την αποστέλλουν στον καθηγητή τους. Συνήθως σε μεταπτυχιακό επίπεδο οι περισσότεροι γνωρίζουν πώς να συντάσσουν μια ακαδημαϊκή εργασία, αλλά σίγουρα θα υπάρχουν και νεοεισαχθέντες φοιτητές που δε θα έχουν ανάλογες εμπειρίες. Στην 5η ΟΣΣ να το επιτυγχάνουν άριστα.

 Σύμφωνα με τους Rogers και West, όπως αναφέρει και η Παπαευθυμίου, στο τέλος της 1ης ΟΣΣ πρέπει να έχουν εμπεδώσει την αποκτηθείσα ύλη, αλλά και να έχουν προετοιμαστεί για την καλύτερη αφομοίωση της νέας μέσα από διαδικασίες <<του μαθαίνω πώς να μαθαίνω>> και της αυτοαξιολόγησης, που αποτελούν τους βασικούς άξονες της εξ αποστάσεως μάθησης .

 Στην 1η ΟΣΣ, να μάθουν ότι πρέπει να εκπονούν τις προτεινόμενες δραστηριότητες, αξιοποιώντας δικές τους εμπειρίες και βιώματα καθώς και αυτά που αναδύονται κατά τη διάρκεια της εκπαιδευτικής διεργασίας, για να μπορέσουν να οδηγηθούν σταδιακά και σε διαμόρφωση στάσεων. Στην 5η ΟΣΣ, αυτό να πραγματοποιείται αβίαστα και αυθόρμητα.

 Στην 1η ΟΣΣ να τους έχουν δοθεί τεχνικές και συμβουλές για να μπορέσουν μέχρι την 5η ΟΣΣ, να ξεπεράσουν τις μαθησιακές δυσκολίες και τα προβλήματα και να μπορούν να εμπεδώνουν τα μαθησιακά αντικείμενα ευκολότερα .

 Να μπορούν σταδιακά οι διδασκόμενοι από την 1η ΟΣΣ, να προσδιορίζουν τις λειτουργίες του εκπαιδευτικού υλικού και να αναγνωρίζουν μέσα από τη δομή του, την ευελιξία, την αλληλεπιδραστικότητα (Race, 2001), τα πλεονεκτήματα και τις καινοτομίες των Ανοικτών Συστημάτων Εκπαίδευσης. Να μπορούν να προσδιορίζουν τον τόπο, το χρόνο και το ρυθμό της μελέτης τους, να διαμορφώνουν οι ίδιοι τη μορφωτική τους φυσιογνωμία, σύμφωνα με το ιδεώδες της Ανοικτής Εκπαίδευσης (Λιοναράκης, Λυκουργιώτης, 1999), εξασφαλίζοντας υψηλά επίπεδα εμπλοκής στον κύκλο της μάθησης.

 Να αρχίζουν να διακρίνουν στην 1η ΟΣΣ τις καινοτόμες εκπαιδευτικές τεχνικές, που εφαρμόζει ο καθηγητής σύμβουλος, και να αντιληφθούν ότι συντελούν στην ενεργητικότερη συμμετοχή τους στη μαθησιακή διεργασία. Στην 5η ΟΣΣ θα πρέπει να περιγράφουν τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματά των τεχνικών εκπαίδευσης, να μπορούν να τις εφαρμόζουν συνθετικά και να επιλέγουν τα κατάλληλα εποπτικά μέσα για μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα στην πρόσωπο με πρόσωπο διδασκαλία. Τότε θα έχουν κάνει ένα σπουδαίο βήμα και θα έχουν αναπτύξει άλλη μία δεξιότητα.

 Στο τέλος της 5ης ΟΣΣ να μπορούν να σχεδιάζουν και να δομούν θεματικές ενότητες , να ενσωματώνουν την ανοιχτή και εξ αποστάσεως εκπαίδευση στο δικό τους αντικείμενο, να οργανώνουν ΟΣΣ και να χρησιμοποιούν με επιτυχία τις εκπαιδευτικές τεχνικές και τα εποπτικά μέσα, να σχεδιάζουν, να παράγουν και να αξιολογούν έντυπο και ψηφιακό πολυμεσικό εκπαιδευτικό υλικό από απόσταση, ασκήσεις αξιολόγησης και αυτοαξιολόγησης και να έχουν επιτύχει τα μέγιστες δεξιότητες σε όλους τους προκαθορισμένους γνωστικούς άξονες.

3.3 Επίπεδα στάσεων

 Οι διδασκόμενοι στην 1η ΟΣΣ, αναρωτιούνται, αν θα μπορέσουν να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις του προγράμματος. Θα πρέπει στην 5η πλέον ΟΣΣ, να θεωρούν το χρονοδιάγραμμα μελέτης, περισσότερο ως ένα καθοδηγητικό πλαίσιο με το οποίο ένιωσαν ασφαλείς και τους οδήγησε στην αυτορρύθμιση , παρά ως αυστηρό και ασφυκτικό κλοιό που τους περιόρισε.

 Η δημιουργία θετικού κλίματος από την 1η ΟΣΣ θα βοηθήσει να αναπτυχθούν, μεταξύ των διδασκομένων ,ο σεβασμός (Κοσμόπουλος,1995),η ασφάλεια, η χαρά, η άνεση, η εμπιστοσύνη και η συνεργατικότητα, το άνοιγμα στην ομάδα καθώς και ανάπτυξη θετικής στάσης απέναντι στη νέα μορφή εκπαίδευσης. Σταδιακά μετά την 5η ΟΣΣ, να έχουν αποκτήσει συνείδηση της ομαδικής ταυτότητας, να έχουν αίσθηση του κοινού σκοπού αλλά και της ειδικής ευθύνης που είχε ο καθένας ως μέλος της ομάδας, να μπορούν να επιλύουν τα προβλήματα με διάλογο και αλληλεπίδραση, να κατανοούν τη σπουδαιότητα της συνοχής στην ομάδα, της συνεργασίας, της ομαδικότητας, και της αλληλοβοήθειας (Βιδάκη, Ε. ) Γνωρίζουμε άλλωστε πολύ καλά ότι το άγνωστο σε συνδυασμό με τη χαμηλή αυτοεκτίμηση και την έλλειψη επικοινωνίας δημιουργούν ένα φοβικό περιβάλλον για τον διδασκόμενο που θα αποτελέσει τροχοπέδη στη μάθηση (Ματζαράνης,2007). Οι Ηolberg B.,1986, Mills R και Tait A, 1996, Sewart, όπ. αναφ. στον Κόκκο, θεωρούν ότι η ενθάρρυνση, ο διαρκής διάλογος, η αλληλεπίδραση, η ενίσχυση των πρωτοβουλιών και της αυτοεκτίμησης , η αισιοδοξία και η προσδοκία για αυτό που θα ακολουθήσει διαμορφώνουν στάσεις (Βοσνιάδου, 2000). Στάσεις που θα πρέπει σταδιακά να κορυφώνονται στην 5η ΟΣΣ. Η εμψύχωση των πιο αδύνατων και η αναγνώριση στο πρόσωπο του κάθε εκπαιδευόμενου μια μοναδική προσωπικότητα, πλουραλιστική και ανεπανάληπτη θα οικοδομήσει σχέσεις και στάσεις σε βάσεις γερές ( Rogers, 1999, Knowles). Ο καθηγητής σύμβουλος με τους κατάλληλους επικοινωνιακούς χειρισμούς, αναπτύσσοντας διαύλους ποιοτικής επικοινωνίας θα πρέπει να μετατρέπει τον αρνητισμό, την παθητικότητα και την αμφισβήτηση σε δημιουργικότητα και δυναμισμό. Αυτό έγκειται στη δεξιότητα του καθηγητή που θα διαμορφώσει στάση στο φοιτητή.

 Να οδηγηθούν στην ανάπτυξη και στην καλλιέργεια των ανώτερων νοητικών λειτουργιών και διεργασιών, όπως, η κριτική σκέψη, η στοχαστικοκριτική σκέψη, η μεταγνωστική ικανότητα, η αναλυτική και συνθετική σκέψη. Να οδηγηθούν στην ενσυνείδητη μάθηση και να αναγνωρίσουν την αυτονομία τους, μέσα από τις διαδικασίες <<του μαθαίνω πώς να μαθαίνω>> και της αυτοαξιολόγησης, τόσο μέσα από ομαδικές όσο και από ατομικές δραστηριότητες (learning by doing) (Willis,1996 , Race, 1999), που ενεργοποιούν τις γνωστικές, κριτικές, στοχαστικές και συναισθηματικές δυνάμεις τους. Έτσι θα αλλάξει η αυτοαντίληψή τους και από παθητικοί αποδέκτες της νέας γνώσης –τραπεζική αντίληψη της εκπαίδευσης (Freire, 1997) να μετατραπούν σε εξερευνητές και κριτικούς στοχαστές. Στην 5η ΟΣΣ να επιλέγεται αυθόρμητα η δημιουργική μάθηση έναντι της μηχανιστικής και να ολοκληρώνεται με την κριτική ανάλυση της εμπειρίας (Freire, Rogers, Mezirow), ενεργοποιώντας τον κύκλο της μάθησης (Rogers,1999), αφού στην ανοικτή μορφή μάθησης τίποτα δε θεωρείται εκ των προτέρων αυτονόητο(Κόκκος, 1998).

 Από την 1η κιόλας ΟΣΣ να αρχίσουν σταδιακά να εξοικειώνονται με τη λειτουργία της Ανοικτής εκπαίδευσης (Rogers, 1999), ώστε στην 5η πλέον να έχουν αναθεωρήσει τις όποιες αντιλήψεις έχουν(δυσπιστία, επιφυλακτικότητα, αναστολές) και να αναγνωρίζουν τα ευεργετήματα στην προσωπική τους πορεία από το ιδεώδες της ανοικτής εκπαίδευσης (Λιοναράκης, Λυκουργιώτης,1999).

 Παράλληλα να ενθαρρυνθούν και να πειστούν για τη χρησιμότητα των ΟΣΣ (Κόκκος, 1998) ως κυρίαρχα περιβάλλοντα μάθησης όπου εφαρμόζονται οι αρχές μάθησης ενηλίκων και οικοδομούνται γνώσεις, δεξιότητες, στάσεις .

 Να μετασχηματιστεί η θέση τους για το ρόλο του διδάσκοντα. Να μην τον αντιλαμβάνονται ως εξουσία και αυθεντία ( Rogers,1999 ) αλλά ως εμψυχωτή (Knowles, Κόκκος, Λιοναράκης, 1998), που ενθαρρύνει, προτρέπει , ενημερώνει, διευκρινίζει δύσκολα σημεία, βοηθά τους σπουδαστές να συνειδητοποιήσουν τα κίνητρά τους, προσφέρει ανατροφοδότηση (Κόκκος) αλλά και εξομαλύνει τους κινδύνους που μπορεί να αποτελέσουν αιτία να διακοπεί η φοίτησή τους (Race,1999).

 Αν αντιλαμβάνονται τις εκπαιδευτικές τεχνικές που εφαρμόζει ο καθηγητής σύμβουλος, ως πρωτοποριακές, καινοτόμες, ελκυστικές, αποτελεσματικές και απελευθερωτικές, ξεφεύγοντας από την δασκαλοκεντρική εισήγηση και να θελήσουν να τις ενσωματώσουν στον επαγγελματικό τους χώρο θα έχουν διαμορφώσει μια στάση.

 Οι εκπαιδευόμενοι να φύγουν από την1η ΟΣΣ ενθουσιασμένοι, με το μυαλό τους γεμάτο νέες εμπειρίες και ιδέες. Να αδημονούν να τις εφαρμόσουν και να τις αξιοποιήσουν στη δική τους καθημερινότητα. Το τέλος της 5ης ΟΣΣ να σηματοδοτεί για αυτούς την απαρχή για την εφαρμογή της εναλλακτικής ΑεξΑΕ εκπαιδευτικής φιλοσοφίας και μεθοδολογίας.

 Να έχουν ικανοποιηθεί οι πρωταρχικές προσδοκίες τους αλλά και εκείνες που θα έχουν προκύψει στην πορεία, ώστε να έχουν και μια πιο ξεκάθαρη άποψη για τη φιλοσοφία και τη μεθοδολογία της Ανοιχτής και εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης.

Συμπέρασμα

Επεξεργαστήκαμε τα επίπεδα των γνώσεων, των δεξιοτήτων και των στάσεων, που διαμορφώνουν οι διδασκόμενοι στην 1η και στην 5η ΟΣΣ και διαπιστώσαμε ότι διαφοροποιούνται ως προς τη δυναμική και τα εννοιολογικά τους επίκεντρα. Συμπεράναμε ότι οι ΟΣΣ αποτελούν το κυρίαρχο περιβάλλον για την ανάπτυξη νέων μοντέλων μάθησης, όπως αυτά ορίζονται στα ανοικτά συστήματα εκπαίδευσης.












ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

Βιδάκη Ε. <<Διαθεματική – Ολική προσέγγιση στη Διδασκαλία και τη Μάθηση με τη Bοήθεια των Νέων Τεχνολογιών: Μια Kριτική Eκπαιδευτική Έρευνα Δράσης>> Διαθέσιμο στο δικτυακό τόπο: www.etpe.gr/extras/download.php?type=proceed&id=171 (23/2/2008)
Βοσνιάδου, Σ. (2000) Εισαγωγή στην Ψυχολογία, Αθήνα: Gutenberg
Ζήκος, Χ. (1999) Παιδαγωγική σχέση και σχολική επίδοση, Πάτρα : Αχαϊκές εκδόσεις
Freire, P. (1977) ο Π. Φρέιρε και η ελληνική κοινωνική πραγματικότητα στο << Η αγωγή του καταπιεζόμενου>> (μτφρ. Κρητικός Γ.) Αθήνα Ράππα
Κάστανος, Ν <<Μαθησιακά επεισόδια και παραγωγή εναλλακτικού εκπαιδευτικού υλικού από ομάδες ενηλίκων μεταπτυχιακών φοιτητών - ένα πείραμα για εφαρμογή στην επιμόρφωση εκπαιδευτικών>> Διαθέσιμο στο δικτυακό τόπο: http://srv-dide.mes.sch.gr/drupal/index.php?q=view/ergasies_ekpaideytikon (16/2/2008)
Knowles Από δάσκαλος, εμψυχωτής Διαθέσιμο στο δικτυακό τόπο: www.kioulanis.gr (10/2/2008)
Κόκκος, Α.(1998) Η προετοιμασία των Ομαδικών Συμβουλευτικών Συναντήσεων, στο Κόκκος Α., Λιοναράκης Α., <<Ανοικτή και εξ Αποστάσεως Εκπαίδευση: σχέσεις διδασκόντων – διδασκομένων>>, τόμος Β, Πάτρα ΕΑΠ.
Κόκκος, Α<<Η ιδιαιτερότητα και ο σκοπός της Εκπαίδευσης Ενηλίκων σύμφωνα με τη θεωρία του Jack Mezirow για τη Μετασχηματίζουσα Μάθηση>> Διαθέσιμο στο δικτυακό τόπο http://www.adulteduc.gr/001/pdfs/theoritikes/mez3.pdf
Κοσμόπουλος, Α. (1995) Σχεσιοδυναμική του προσώπου, Αθήνα : Γρηγόρης.
Κρεμμυδιώτη, Γ Κριτικός Στοχασμός στην Εκπαίδευση Ενηλίκων http://users.sch.gr/gkremmy/Kritikos_stoxasmos_eke.doc.(15/2/2008)
Λιοναράκης, Α., Λυκουργώτης Α, (1998) Ανοικτά συστήματα Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης στο Βεργίδης Δ., Λιοναράκης Α., Λυκουργιώτης Α., Μακράκης Β., Ματραλής Χ., <<Ανοικτή και εξ Αποστάσεως εκπαίδευση – θεσμοί και λειτουργίες>>, τόμος Α, Πάτρα ΕΑΠ
Παπαευθυμίου,Σ Οι συμβουλευτικές συναντήσεις και ο ρόλος τους. Η περίπτωση του προγράμματος ΜΔΕ στη Διδασκαλία της Αγγλικής Γλώσσας Διαθέσιμο στο δικτυακό τόπο:http://www.eap.gr/news/EXAGGELIA_SYNEDRIOU/synedrio/html/sect6/128.htm (15/2/2008)
Race, P. (1999 ) <<Διδάσκοντας Εκπαιδευόμενους στην Ανοικτή Εκπαίδευση>> στο Το εγχειρίδιο της Ανοικτής Εκπαίδευσης (μτφρ. Ζέη Ε.), Αθήνα Μεταίχμιο
Race, P (2001) << 500 μικρές συμβουλές για την Ανοικτή Ευέλικτη Εκπαίδευση>> (μτφρ. Βακαλοπούλου, Μ., Ζουγανέλη, Κ. ) Αθήνα Μεταίχμιο

Rogers, A. (1999) H Eκπαίδευση Eνηλίκων. (μτφρ. Παπαδοπούλου Μ., Τόμπρου Μ.), Αθήνα Mεταίχμιο

Χατζηνικολάου, M. <<Ανακατασκευή και γνωστική ευελιξία, πρωταρχικοί στόχοι μιας ΟΣΣ για τα Μαθηματικά>>,Διαθέσιμο στο δικτυακό τόπο: http://www.eap.gr/news/EXAGGELIA_SYNEDRIOU/synedrio/html/sect6/149.htm